Özel eğitim anlaşmazlıklarında ülke genelinde artış
ABD’de özel eğitim anlaşmazlıkları artıyor. Eyalet şikâyetleri bir yılda yüzde 7 yükselirken, arabuluculuk başvuruları da rekor seviyeye ulaştı.
ABD genelinde özel eğitim anlaşmazlıkları artışını sürdürüyor. Center for Appropriate Dispute Resolution in Special Education (CADRE) tarafından yayımlanan analize göre, 2023-24 ile 2024-25 eğitim yılları arasında özel eğitimle ilgili yazılı eyalet şikâyetleri yüzde 7 yükseldi. 2014-2024 dönemindeki toplam artış ise yüzde 113’e ulaştı.
Resmî olarak “yazılı eyalet şikâyetleri” olarak adlandırılan başvurular, özel eğitimle ilgili sorunların eyalet düzeyinde soruşturulmasını sağlayabiliyor. 2024-25 eğitim yılında 10 bin 610 şikâyet kaydedilirken, önceki yıl bu sayı 9 bin 927 oldu. Teksas, Massachusetts ve California, ülke genelindeki başvuruların yüzde 26’sını oluşturdu.
CADRE’nin değerlendirmesine göre yazılı şikâyetler, engelli bireylerin eğitim haklarına ilişkin uyuşmazlıkların çözümünde kullanılan yöntemlerden yalnızca biri. Bireysel eğitim süreciyle ilgili resmî itirazlar, arabuluculuk ve ailelerin sürece katılımını güçlendiren önleyici uygulamalar da bu kapsamda yer alıyor.
CADRE Direktörü Melanie Reese, 2024-25 verilerinin aileler ile okulların IDEA kapsamındaki uyuşmazlık çözüm mekanizmalarına her zamankinden daha fazla başvurduğunu gösterdiğini belirtti. Council for Exceptional Children ile National Association of State Directors of Special Education tarafından yapılan ve 35 eyaletin katıldığı anket de benzer bir eğilime işaret etti. Bu çalışmada, 2023-24 ile 2025-26 eğitim yılları arasında yazılı eyalet şikâyetlerinde yüzde 56 artış tespit edildi.
Uzman kuruluşlar artışın tek bir nedene bağlanamayacağını vurgularken, bazı ailelerin ABD Eğitim Bakanlığı Sivil Haklar Ofisi’nin başvuruları sonuçlandıracağına yönelik güveninin azaldığını bildirdi. Eyalet ve yerel düzeydeki personel eksikliği ile çalışan değişiminin de şikâyetlerin zamanında sonuçlandırılmasını zorlaştırdığı ifade edildi. 2024-25 dönemindeki başvuruların yüzde 78’i yasal 60 günlük süre içinde tamamlandı; bu oran 2014-15 ile 2022-23 arasındaki yüzde 92’lik ortalamanın gerisinde kaldı.
Engelli bireylerin eğitim hizmetlerinden yararlanma oranındaki artış da uyuşmazlıkların seyrinde etkili olan unsurlar arasında gösteriliyor. ABD Eğitim Bakanlığı verilerine göre 2023-24 eğitim yılında öğrencilerin yaklaşık yüzde 15’i IDEA kapsamında hizmet almaya hak kazandı.
CADRE verilerine göre 2024-25 eğitim yılında 23 bin 656 resmî itiraz başvurusu yapıldı. Bu sayı bir önceki yıla göre yüzde 40 düşüş anlamına gelse de New York’un verileri dışarıda bırakıldığında yüzde 7’lik artış görüldü. New York’ta bazı dosyaların farklı bir birime aktarılması, eyaletteki başvuruların bir yılda 16 bin 389 azalmasına yol açtı. New York, California ve Porto Riko, ülke genelindeki resmî itirazların yüzde 72’sinden fazlasını oluşturdu.
Arabuluculuk başvurularında rekor
Veriler, uyuşmazlıkların erken aşamada çözümüne yönelik arabuluculuk başvurularında da artış olduğunu ortaya koydu. 2024-25 eğitim yılında 13 bin 197 arabuluculuk talebiyle şimdiye kadarki en yüksek seviyeye ulaşıldı. Gerçekleştirilen arabuluculukların sayısı da 7 bin 336 ile rekor kırdı.
Aileler ve okul bölgeleri özel eğitim hizmetleri konusunda anlaşmazlığa düştüğünde arabuluculuğa başvurabiliyor. Süreç, resmî itiraz başvurusu sonrasında da kullanılabiliyor ve her iki tarafın gönüllü katılımını gerektiriyor. Resmî itirazla bağlantılı olmayan arabuluculuk görüşmelerinin yaklaşık üçte ikisi anlaşmayla sonuçlandı.
Melanie Reese, bu sonucun aileler ile okulların sorunlar büyümeden birlikte çözüm aramasının önemini gösterdiğini belirtti. CADRE, anlaşmazlıkların önlenmesi amacıyla bireyselleştirilmiş eğitim programı toplantılarında kolaylaştırıcı kullanılmasını ve engelli öğrencilerin aileleriyle daha güçlü iş birliği kurulmasını teşvik ediyor.









